Đề xuất công viên logistics, cảng biển quốc tế Cái Mép - Thị Vải

Những cái tên như          Singapore, Rotterdam, Hamburg, Busan          đều khẳng định vị thế quốc gia thông qua mô hình "đặc khu logistics toàn cầu".

Cảng biển và hậu cần: Pad quyền lực mới của kinh tế số thế kỷ 21, từ yêu biển truyền thống đến "trung tâm điều phối kinh tế số" , những mô hình thành công trên thế giới như:

PSA Singapore – cào thông minh toàn diện, xử lý hơn 36 triệu TEU/năm, là trung tâm AI logistics của ASEAN.

Rotterdam (Hà Lan) – cửa ngõ logistics toàn châu Âu, tích hợp blockchain – hợp đồng thông minh – bản song sinh kỹ thuật số.

Busan (Hàn Quốc) – trung tâm dữ liệu vận hành biển khu vực Đông Bắc Á.

Dubai Jebel Ali – khu thương mại tự làm và logistics toàn cầu tại Trung Đông.

Tất cả đều không hoạt động mà tạo ứng dụng chuỗi chủ – dòng dữ liệu – dòng vốn – thử nghiệm chính sách. Đây là điều Việt Nam vẫn còn thiếu.

Biển hậu cần là "huyết mạch" của nền kinh tế toàn cầu

Hơn 80% khối lượng hàng hóa quốc tế (và 70% giá trị hàng hóa) được vận chuyển bằng đường biển. Biển hậu cần không chỉ giúp vận chuyển hàng hóa mà còn là xương sống của toàn bộ chuỗi sản xuất, tiêu dùng và thương mại toàn cầu. Các vai trò của chiến lược:

Điều phối toàn bộ cung cấp toàn cầu (chuỗi ứng dụng toàn cầu).

Là tổng hợp các hoạt động tải dữ liệu biển, kết nối container dữ liệu, luồng tàu, doanh nghiệp, hải quan.

Nền tảng thử nghiệm các chính sách mới: giấy tờ thương mại, hậu tố cần carbon-zero, quản lý ứng dụng AI chuỗi.

Là nơi tích hợp công nghệ số, AI, blockchain để tăng tốc độ giao dịch xuyên biên giới.

Vì sao Việt Nam phải mở    "Công viên Logistics, khoáng biển quốc tế" ?

Vị trí địa chiến lược chưa được sử dụng đúng đắn:    Việt Nam nằm giữa trung tâm chuỗi cung ứng châu Á – Thái Bình Dương. Là điểm cận cảnh với các tuyến vận tải quốc tế hàng đầu    (tuyến Á – Âu, Á – Mỹ) . Nhưng đến nay, Việt Nam vẫn chưa có trung tâm logistics biển cấp khu vực đủ sức tranh cạnh Singapore, Malaysia hay Thái Lan.

Cơ hội vàng để thoát khỏi vai trò trung chuyển phụ:  Việt Nam đang phụ thuộc vào Singapore – Hong Kong – Port Klang trong trung chuyển container quốc tế. Hệ quả: chi phí logistics cao, phụ thuộc trung gian, hạn chế năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp trong nước. Nếu đầu tư đúng tầm, Việt Nam có thể: Trở thành    "trạm trung chuyển tiếp" xuyên Á – Âu, không cần qua Singapore. Là trung tâm vận hành dữ liệu và AI logistics phục vụ ASEAN, GMS    (Tiểu vùng Mekong mở rộng).

Tăng tốc độ chuyển đổi số và bảo vệ quyền quản lý dữ liệu logistics:  Hiện phần lớn dữ liệu tải biển Việt Nam đang "rơi" vào hãng tàu ngoại (Maersk, ONE, CMA-CGM, COSCO…).    Open public logistics là cơ sở xây dựng các tầng hạ tầng, dữ liệu và công nghệ logistics quốc gia, tránh bị lệ thuộc.    Là trung tâm phát triển khai mô hình    "     Cảng số – Logistics AI – Hợp đồng thông minh – Theo dõi carbon     " .

Đáp ứng yêu cầu hội nhập thế hệ mới:  Các Hiệp định thế hệ mới (CPTPP, EVFTA, RCEP…) yêu cầu hệ thống logistics nhanh – minh bạch – số hóa.    Công viên logistics giúp Việt Nam đạt được tiêu chuẩn "thuận lợi thương mại" theo Chỉ số Hiệu quả Logistics của WTO và WB (LPI).    Là điều kiện tiên quyết để thu hút vốn FDI chất lượng cao, nhất là từ lĩnh vực công nghệ chuỗi cung ứng, công nghiệp sạch.

Bài học từ các quốc gia đi trước:

Vì sao chọn Cảng biển quốc tế Cái Mép – Thị Vải là "Cửa ngõ Logistics quốc tế" của Việt Nam?

Lợi thế địa chính trị – địa kinh tế không thể thay thế:  Cụm Mã Cái Mép - Thị Vải thảo lạc trên trục quốc tế kết nối Đông Á – Ấn Độ Dương – Trung Đông – châu Âu, là một trong những “nghẽn mạch hàng hải” có ý nghĩa chiến lược hàng đầu Đông Nam Á. Là một trong 20 con mã trên thế giới có thể đón tàu container mẹ trên 200.000 DWT có thể yêu trực tiếp mà    không cần chuyển qua Singapore – tương thích cơn sốt lớn ở Hà Lan, Singapore, Hàn Quốc. Cảng Cái Mép – Thị Vải chỉ cách TP.HCM 70 km, sân bay quốc tế Long Thành 40 km, gần Đồng Nai – Bình Dương – Long An. Đây là    tam giác vàng công nghiệp sử dụng hơn 50%    giá trị xuất khẩu và sản phẩm hậu cần toàn miền Nam.

Điều kiện lý tưởng để phát triển    "Đặc khu logistics – Cảng biển – Công nghệ" . Quỹ đất lớn, ít dân cư – dễ quy hoạch mục đích: Khu vực Cái Mép - Thị Vải có đất dồi dào    3.000–5.000 ha ven biển,    ít dân cư, ít xung đột giải phóng mặt bằng , Gần    khu vực công nghiệp phát triển nhất cả nước : Đồng Nai, Bình Dương, Long An, TP.HCM – thuận lợi cho kết nối chuỗi mang lại lợi ích thuận lợi: thuận lợi – khu logistics – khu công – thị trường; Xây dựng mô hình "đặc khu hậu cần biển thông minh" ngay từ đầu,    không cần tái sinh cấu trúc đô thị cũ như Cát Lái .

Kết nối giao thông liên vùng đang và sẽ hoàn thiện:  Cao tốc TP.HCM – Long Thành – Dầu Giây, Vòng 3, sân bay quốc tế Long Thành đều đang phát triển nhanh chóng; Tuyến đường sắt Biên Hòa – Vũng Tàu được thiết kế, mở rộng khả năng phát triển logistics đa phương thức: bộ – sắt – biển – hàng không; Hệ thống sông Đồng Nai, Sài Gòn cũng có thể liên kết với Thị Vải tạo thành mạng lưới phân phối nội địa.

Sẵn sàng vận hành mô hình "Sandbox logistics"  Khu vực này có thể thử nghiệm một mô hình quản trị mới: Hải quan điện tử 100%, không giấy tờ; Thử nghiệm AI logistics, blockchain vận hành đơn, dữ liệu liên thông DN – hải quan – ngân hàng; Sandbox chính sách tài nguyên khoáng biển, bao gồm các mô hình hỗ trợ tài chính thương mại (Tài chính thương mại), hậu cần carbon tính toán, chuyển đổi số vận động đơn…

So sánh năng lượng cạnh tranh với các sân trong khu vực

Tác động kinh tế đến TP.HCM và khu vực Đông Nam Bộ.  Hiện tại, TP.HCM xử lý 90% container qua thiết lập Cát Lái    (tiếp nhận hơn 5 triệu TEU/năm) , gây ùn tắc, nhiễm trùng nhiễm trùng ô nhiễm nhiễm trùng nhiễm trùng, mất cân đối không gian đô thị.    Việc dịch chuyển khối lượng hàng hóa hóa về Cái Mép - Thị Vải sẽ giúp TP.HCM:    Giảm thiểu 20 – 30% tiết kiệm lượng xe container nội đô mỗi ngày; Quy hoạch lại các lô đất vàng – kho thành không gian công nghệ – đô thị thông minh (Thủ Thiêm, Thủ Đức…); Tệp trung tâm không phân phối hậu tố cần thiết và hậu tố chính cần thay thế để thực hiện hoạt động; Chuyển một phần hàng về Cái Mép - Thị Vải sẽ:

+ Giảm 25–30% vùng lưu thông tin.

+ Giải đất vàng Sơn Lái, Thủ Thiêm để phát triển đô thị sáng tạo.

+ Chuyển TP.HCM từ sân vận động tải sang trung tâm điều phối tài chính thương mại.

Tăng cường sức mạnh cạnh tranh kinh tế vùng TP.HCM – Đông Nam Bộ:

+  Hình thành   "Vận     đai đai logistics TP.HCM – Thị Vải –Đồng Nai- Long An     " .

+ Thu hút đầu tư công nghiệp sạch, trung tâm thương mại số xuyên biên giới;

+ Gắn kết TP.HCM với dây đô thị, logistics và tài chính quốc tế.

+  Cảng   Cái Mép   -  Thị Vải trở thành “van điều tiết” của khu công nghiệp TP.HCM – Đồng Nai – Long An – Bình Dương.

Mô hình logistics số tại   "Công viên Logistics, Ảo biển quốc tế Cái Mép - Thị Vải" , giải pháp đột phá quốc gia:  Công viên Logistics Thị Vải được định hình là   "Khu tích hợp logistics – Công nghệ – Dữ liệu – AI – Cảng thông minh” , mang tính cách mạng với 4 trụ công nghệ:

So sánh mô hình   "Công viên Logistics, Cảng biển quốc tế Cái Mép – Thị Vải" với các trung tâm hàng đầu

Vị trí Việt Nam trong chuỗi vận động tải biển quốc tế?

Từ điểm trung chuyển nhỏ thành   "Hệ sinh thái logistics cấp khu vực" .   Nếu được đặt theo kế hoạch, Cái Mép- Thị Vải có thể trở thành:

+ Trạm trung chuyển container xuyên Á – Âu không qua trung gian.

+ Trung tâm kết nối hành lang hậu cần GMS   (Mở rộng Tiểu vùng Mê Kông) .

+ Cửa ngõ biển quan trọng nhất trong chiến lược biển Đông Nam Á.

Gắn Việt Nam với chiến lược “Hành lang Logistics Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương  ”     (Hành lang Logistics Ấn Độ Dương – Thái Bình Dương).  Việt Nam có thể đóng vai trò trò chơi trong các điểm tân chiến lược trong chiến lược "Chuỗi cung ứng vững chắc Ấn Độ-Thái Bình Dương" của Nhật – Mỹ – Australia. 

+ Trạm trung chuyển quốc tế thay thế cho Hong Kong trong một số tuyến.

+   “Hậu cần Đông” cho Ấn Độ, ASEAN, Trung Đông.

Định vị trong mạng lưới logistics toàn cầu, Việt Nam từng là “điểm nhỏ” trong chuỗi logistics châu Á, phụ thuộc trung chuyển Singapore. Nếu có   Công viên Logistics, Cảng biển quốc tế Cái Mép – Thị Vải :

+ Có thể thay thế vai trò trung chuyển thứ cấp tại ASEAN.

+ Trở thành   "Trạm nghỉ chiến lược"  cho hàng hóa Trung Quốc, Nhật, Hàn trên đường đến Ấn Độ – Trung Đông – EU.

+ Là trung tâm logistics biển của GMS   (Tiểu vùng Mekong) phục vụ cả Lào, Campuchia, Thái Lan qua đường biển bộ biển.

"Công viên Logistics, đá biển quốc tế Cái Mép - Thị Vải" : Kết hợp cơn biển + Công viên logistics + Công nghệ + Tài chính + Đô thị thông minh.

Kiến nghị phát triển khai và tầm nhìn phát triển   "Công viên Logistics, Quốc tế Cái Mép - Thị Vải" :

+ Thành lập   "Công viên Logistics, Cuốc biển quốc tế Cái Mép - Thị Vải" , đưa ra quy hoạch vùng Đông Nam Bộ và chiến lược logistics quốc gia.

+ Xây dựng dự án "Sandbox Cái Mép- Thị Vải" – Số Logistics – Cảng biển thông minh, cho phép thí nghiệm công nghệ, số tài chính, thương mại và hậu cần.

+ Từng bước phát triển mô hình đặc khu logistics số đến 2030 và xa hơn 2050. Ưu tiên PPP, ODA, đầu tư hạ tầng- AI - Dữ liệu.

Với chiến lược đổi mới, hạ tầng hiện đại, công nghệ tiên phong và tư duy chiến lược,   "Công viên Logistics, Mộc biển quốc tế Cái Mép - Thị Vải" sẽ không chỉ là mô hình kinh tế biển hiện đại mà còn là biểu tượng hội nhập của Việt Nam với kinh tế số toàn cầu  . Việt Nam đang tiến hành cơ hội thở có: Trở thành thành trung tâm logistics biển – công nghệ – tài chính của Đông Nam Á.   "Công viên Logistics, nhuyễn biển quốc tế Cái Mép - Thị Vải" không chỉ là một dự án hạ tầng – mà là một quyết định chiến lược để Việt Nam chuyển mình từ   "nơi xuất khẩu" thành   "nơi dẫn dây cung ứng toàn cầu"      ./.

(Thông tin liên hệ:Website: ;Hotline/zalo: 096 848 7782)

Viện trưởng Nguyễn Thái Bình – Viện Ứng dụng Công nghệ AI và Thương mại số

Nguồn dẫn: https://www.nguoiduatin.vn/de-xuat-cong-vien-logics-cang-bien-quoc-te-cai-mep-thi-vai-20425062318 3808311.htm?gidzl=f-5QVyFla3sgzrfnm_YLEwluMtBP_y9hu_mA88x_n3ZhhrfsXFgHDEclMoxGgiGqlFa8UcLSDljxp-ULCm